U-waarde glas uitgelegd
De U-waarde bepaalt hoe goed uw glas isoleert, maar Ug en Uw zijn niet hetzelfde. Leer het verschil en ontdek welke waarden bij welk glastype horen.
De U-waarde is de belangrijkste maatstaf bij het kiezen van HR-glas, maar het begrip kan verwarrend overkomen. Offertes en productbladen staan vol met U-waarden, terwijl Ug en Uw heel iets anders meten. Dit artikel legt het concept helder uit en toont het cruciale verschil tussen Ug (alleen het glas) en Uw (het volledige raam). Na het lezen weet u precies waar u op moet letten bij het vergelijken van glasopties.
Wat is de U-waarde van glas?
De U-waarde drukt uit hoeveel warmte er per vierkante meter door een materiaal stroomt bij een temperatuurverschil van één graad Celsius. Hoe lager de U-waarde, hoe minder warmte er ontsnapt en hoe beter het materiaal isoleert.
Warmtedoorgangscoëfficiënt in gewone taal
De officiële term voor de U-waarde is warmtedoorgangscoëfficiënt. In gewone taal betekent dit simpelweg: hoeveel warmte lekt er per seconde door uw glas? De eenheid is W/m²K (watt per vierkante meter per graad Kelvin). Een raam met U-waarde 1,0 laat per vierkante meter en per graad temperatuurverschil 1 watt warmte door.
Bij enkel en dubbel glas is het verschil enorm. Enkelglas heeft een U-waarde van circa 5,8 W/m²K. Dat betekent dat er bijna zes keer zoveel warmte doorheen lekt als door modern HR++ glas met een U-waarde rond 1,0 W/m²K.
Waarom een lagere U-waarde beter isoleert
Een lagere U-waarde betekent minder warmteverlies in de winter en minder warmte-instraling in de zomer. Het resultaat is een comfortabeler binnenklimaat en een lagere energierekening. Bij een buitentemperatuur van 0°C en een binnentemperatuur van 20°C verliest u door enkelglas (Ug 5,8) per vierkante meter ruim 116 watt. Door HR++ glas (Ug 1,1) is dat slechts 22 watt.
De isolatieverbetering werkt exponentieel. Van Ug 5,8 naar 2,8 (oud dubbel glas) halveert het warmteverlies. Van 2,8 naar 1,1 halveert het nogmaals.
Ug versus Uw: een cruciaal verschil
Het verschil tussen Ug en Uw is essentieel om te begrijpen wanneer u glasoffertes vergelijkt. Veel woningeigenaren kijken alleen naar de Ug-waarde van het glas, terwijl de Uw-waarde van het volledige raam uiteindelijk bepaalt hoeveel warmte er werkelijk ontsnapt.
Ug: de isolatiewaarde van het glas alleen
De Ug-waarde (waarbij de “g” staat voor glazing) meet uitsluitend de isolatiewaarde van het glaspaneel zelf, gemeten in het centrum van de glasruit. Het kozijn en de glasrand zijn niet meegerekend. Modern HR++ glas heeft typisch een Ug-waarde van 0,9 tot 1,2 W/m²K.
Uw: de isolatiewaarde van het volledige raam
De Uw-waarde (waarbij de “w” staat voor window) meet de isolatiewaarde van het complete raam: glas, kozijn en glasrand samen. De formule uit de norm EN ISO 10077-1 combineert drie factoren: de Ug-waarde van het glas, de Uf-waarde van het kozijnprofiel en de psi-waarde (ψ) van de glasrandaansluiting.
Wie wil weten hoe deze berekening precies werkt, vindt dat in het artikel over U-waarde berekenen. Voor de meeste woningeigenaren volstaat het te begrijpen dat de Uw-waarde altijd hoger (dus slechter) is dan de Ug-waarde.
Waarom een goed glas in een slecht kozijn tegenvalt
Een raam met HR++ glas (Ug 1,1) kan een Uw-waarde hebben van 1,3 tot 2,0, afhankelijk van de kozijnkwaliteit. Het kozijnmateriaal speelt daarin een grote rol. Een modern PVC-kozijn met meerkamerprofiel haalt Uf-waarden rond 1,0 tot 1,3 W/m²K. Een oud houten kozijn zonder thermische onderbreking kan Uf-waarden boven 2,5 hebben.
De glasrandaansluiting is de tweede factor. Aluminium spacers (de afstandhouders tussen de glasplaten) hebben een psi-waarde van circa 0,076 tot 0,082 W/mK. Moderne warm-edge spacers zoals Swisspacer Ultimate halen psi-waarden van 0,031 tot 0,032 W/mK. Dat verschil verlaagt de Uw met 0,1 tot 0,3 W/m²K.
Welke factoren bepalen de Ug-waarde?
De Ug-waarde van een glaspaneel wordt bepaald door de glasopbouw. Vier factoren spelen een rol: het aantal glasplaten, de spouwbreedte, de gasvulling en de coating.
Aantal glasplaten en spouwbreedte
Dubbelglas heeft twee glasplaten met daartussen een spouw gevuld met gas. Triple glas heeft drie glasplaten en twee spouwen. Elke extra spouw verlaagt de Ug-waarde, omdat de warmte meer barrières moet passeren.
De Belgische standaard spouwbreedte voor dubbelglas is 15 mm, wat een goede balans biedt tussen isolatie en totale glasdikte. Te smalle spouwen isoleren minder goed, maar te brede spouwen verhogen de convectie in de gaslaag, waardoor de isolatie ook afneemt.
Low-E coating en gasvulling
De coating is de belangrijkste prestatieverbeteraar in modern HR-glas. Deze microscopisch dunne metaallaag, ook wel low-E coating genoemd, reflecteert infraroodstraling terug naar binnen, waardoor warmte in de woning blijft. Zonder coating zou dubbelglas niet verder komen dan Ug 2,8.
De gasvulling in de spouw is de tweede factor. Argon is de standaard in vrijwel al het HR-glas in België. Het isoleert circa 30% beter dan gewone lucht. Krypton isoleert nog iets beter, maar is tien tot twintig keer duurder en vooral zinvol bij smalle spouwen.
U-waarden per glastype op een rij
De Ug-waarde verschilt sterk per glastype. De onderstaande tabel toont de typische waarden op de Belgische markt.
| Glastype | Ug-waarde (W/m²K) | Prijsindicatie per m² |
|---|---|---|
| Enkel glas | 5,6 - 5,8 | Niet meer gangbaar |
| Oud dubbel glas (pre-HR) | 2,7 - 3,3 | Niet meer gangbaar |
| HR-glas (standaard) | 1,7 - 2,0 | €95 - €130 |
| HR+ glas | 1,3 - 1,6 | €105 - €140 |
| HR++ glas | 0,9 - 1,2 | €110 - €160 |
| Triple glas (HR+++) | 0,5 - 0,9 | €150 - €230 |
De prijzen gelden voor glasvervanging in bestaand kozijn, inclusief plaatsing en exclusief BTW. Bij volledige raamvervanging komen de kozijnkosten erbij.
Voor een directe vergelijking tussen HR++ en triple glas op basis van prijs, prestatie en terugverdientijd, zie het artikel HR++ versus triple glas.
De U-waarde op uw offerte controleren
Een goede offerte vermeldt zowel de Ug-waarde van het glas als de Uw-waarde van het volledige raam. Let op de volgende punten bij het beoordelen.
Controleer of de Ug-waarde past bij het glastype. HR++ glas hoort een Ug-waarde te hebben van 0,9 tot 1,2 W/m²K. Een offerte die “HR++ glas” vermeldt met een Ug-waarde boven 1,3 is verdacht.
Controleer of de Uw-waarde aan de eisen voldoet. Voor premies via Mijn VerbouwPremie geldt een Ug-eis van maximaal 1,0 W/m²K voor glasvervanging en een Uw-eis van maximaal 1,5 W/m²K voor volledige nieuwe ramen. De EPB-regelgeving hanteert een Ug-eis van maximaal 1,10 W/m²K. Een volledig overzicht van alle eisen vindt u in het artikel over U-waarde eisen.
Vraag naar de berekeningsnorm. Betrouwbare fabrikanten berekenen de Ug-waarde volgens EN 673 en vermelden dit op hun productbladen. Vergelijkbare condities maken vergelijken eerlijk.
Vergelijk offertes op dezelfde basis. Sommige offertes vermelden alleen de Ug-waarde, andere ook de Uw-waarde. Het vergelijken van offertes wordt eenvoudiger wanneer u beide waarden opvraagt.